İran’ın 1000 İHA’lık Hamlesi: ABD Baskısına Asimetrik Yanıt

Orta Doğu’da vekalet savaşlarının ve teknolojik rekabetin odağı değişirken, İran İslam Cumhuriyeti envanterine tek seferde dahil ettiği devasa İHA filosuyla askeri doktrininde köklü bir değişikliğe gittiğini ilan etti. 29 Ocak 2026 tarihinde Mehr Haber Ajansı tarafından duyurulan gelişmeye göre; İran düzenli ordusu (Arteş), aralarında intihar İHA’ları, keşif platformları ve elektronik harp sistemlerinin bulunduğu 1000 adet yeni insansız sistemi operasyonel birimlerine teslim etti.

Ordu Genel Komutanı Tümgeneral Emir Hatami’nin bizzat yönettiği teslimat töreni, sadece bir askeri güç gösterisi değil, aynı zamanda 2025 Haziranı’nda yaşanan 12 günlük sıcak çatışmadan çıkarılan derslerin sahaya yansıması olarak görülüyor. Hatami’nin tören sırasındaki vurgusu netti: “Değişen güvenlik tehditlerine karşı asimetrik ve maliyet etkin yanıt.”

Teknik Omurga: Şahit ve Muhacir Aileleri

İran’ın bu devasa sevkiyatı, “maliyet-etkin yıkım” felsefesi üzerine kurulu üç ana sınıfa ayrılıyor. Açık kaynak verilerine göre sevkiyatın merkezinde şu sistemler yer alıyor:

• Vurucu Güç (Şahit Serisi): Artık küresel bir marka haline gelen Şahit-136, 1.000 ila 2.500 km menziliyle stratejik altyapı hedefleri için ciddi bir tehdit oluşturmaya devam ediyor. Ancak asıl dikkat çekici olan, jet motorlu Şahit-238 varyantının daha geniş ölçekte envantere girmesi. Jet motorunun sağladığı hız, hava savunma sistemlerinin tepki süresini daraltarak, füze savunma sistemlerini (Patriot, Aegis vb.) aşma olasılığını artırıyor.

• Keşif ve Gözetleme (Muhacir-6): Yaklaşık 12 saat havada kalış süresi ve gelişmiş elektro-optik/kızılötesi (EO/IR) sensörleriyle donatılan Muhacir ailesi, topçu birlikleri için “gökyüzündeki göz” işlevini görüyor. 200 kilometrelik veri bağı menzili, İran ordusuna derinlikte hedef tespiti ve anlık vuruş teyidi imkanı sağlıyor.

  

Gizli Silah: Elektronik Harp (EW) İHA’ları

Teslimatın belki de en kritik ama en az konuşulan kısmı, elektronik harp kabiliyetine sahip İHA’lar. Bu platformlar; GPS sinyallerini karıştırmak, taktik veri bağlarını koparmak ve düşman radarlarını pasif hale getirmek üzere optimize edildi. Özellikle Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı gibi dar su yollarında, bu tür bir “elektronik sis” oluşturmak, büyük savaş gemilerinin durumsal farkındalığını sıfıra indirebilir. İran’ın stratejisi; önce EW dronlarıyla kör etmek, ardından sürü (swarm) halinde gelen kamikaze dronlarla darbe vurmak üzerine kurulu.

“Armada”ya Karşı Asimetrik Matematik

Bu sevkiyat, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a doğru hareket eden “devasa bir armada”dan bahsettiği ve müzakere çağrılarını yinelediği bir atmosferde gerçekleşti. Tahran yönetimi, bu 1000 İHA ile Washington’a şu mesajı veriyor: “Sizin pahalı uçak gemilerinize karşı, biz binlerce ucuz ve feda edilebilir mühimmatla buradayız.”

Bu noktada “yıkım ekonomisi” devreye giriyor. Birkaç bin dolarlık bir Şahit İHA’sını durdurmak için milyon dolarlık önleme füzelerinin harcanması, uzun vadeli bir çatışmada savunmacının lojistik ve finansal olarak çökmesi anlamına gelir. İran, modern hava savunma sistemlerini “mühimmat tükenmişliği” (saturation) noktasına getirmeyi hedefliyor.

Operasyonel Sonuç: Düşük Risk, Yüksek Etki

İran ordusunun bu hamlesi, kriz istikrarını zayıflatan bir unsur olarak değerlendiriliyor. İHA’ların otonom veya yarı-otonom doğası, saldırıların kim tarafından yapıldığının tespitini (attribution) zorlaştırırken, diplomatik çözüm yollarını da daraltıyor. 1000 adetlik bu yeni güç, İran’a sadece sınırlarını koruma değil, aynı zamanda bölgesel deniz trafiği ve enerji koridorları üzerinde “kesintisiz bir gözetleme ve vuruş şemsiyesi” kurma kapasitesi vaat ediyor.

Körfez’de artık sadece dev savaş gemilerinin değil, gökyüzünü kaplayan binlerce küçük “arı sürüsünün” sesi duyuluyor. Savunma dünyası için 2026, konvansiyonel orduların tamamen insansızlaştığı dönemin miladı olarak anılacak.