Sahadan Çıkarılan Ders: Basit Silahların Geri Dönüşü

Ukrayna’daki çatışmanın dördüncü yılına girilirken, modern harp sahasında beklenmedik bir ders öne çıkıyor: karmaşık sistemlerin yanında basit, düşük maliyetli araçlar hâlâ hayati rol oynayabiliyor. Özellikle FPV İHA saldırı dalgalarına karşı, yivsiz ateşli silahlar — yani pompalı tüfekler — yeniden taktiksel önem kazandı. Bu eğilim, Avrupa savunma doktrininde hızlı bir adaptasyonu tetikliyor.

Ukrayna Tecrübesi: Pompalı Tüfeklerle Örgütlü C-UAS

Ukrayna Silahlı Kuvvetleri, pompalı tüfekleri organize bir C-UAS (Counter-UAS) katmanına entegre eden dünyadaki ilk ordulardan biri oldu. 413. Ayrı Baskın Taburu örneğinde görüldüğü gibi, pompalı tüfeklerle İHA düşürme üzerine özel eğitim programları geliştirildi; yaklaşık yedi ayda 400 asker bu eğitimi tamamladı. Bu veriler, cephelerde pratik, hızlı ve maliyet-etkin çözümlere duyulan aciliyeti net biçimde ortaya koyuyor.

Eğitim ve Uygulama Örnekleri: FITAV ve La Torre

Avrupa’da uygulamalar pratik sonuçlara dönüştü. FITAV aracılığıyla yürütülen inisiyatifler ve İtalya’da kurulan La Torre eğitim okulu, av tüfeklerini içeren C-UAS/FPV eğitim paketleri sunuyor. Ayrıca İtalyan Silahlı Kuvvetleri’nin Benelli M4 AI Drone Guardian gibi özel platformları tedarik etmeye başlaması, teorinin pratik uygulamaya dönüştüğüne dair açık bir işaret.

Taktik Mantık: Neden Av Tüfeği Etkili?

Pompalı tüfeğin etkinliği basit fiziksel gerçekliklere dayanıyor: saçma yayılımı, küçük ve hızlı manevra yapan FPV tipindeki İHA’lara çarpma ihtimalini artırıyor. Siper, araç ya da tesis savunmasında; elektronik karıştırma veya yönlendirilmiş enerji başarısız olduğunda, av tüfekleri genellikle son savunma hattı olarak kullanılıyor. Angelelli’nin ifadesiyle, askerlerin elinde “birincil anti-drone silahı (av tüfeği) ve ikincil anti-personel silah” bulunması pratik bir yaklaşım olarak öne çıkıyor.

Katmanlı Savunma Yaklaşımı ve Entegrasyon

Uzmanlar, tek başına bir silah yerine sensörler, RF dedektörleri, sinyal bozucular, yönlendirilmiş enerji ve kinetik çözümlerin bir arada kullanıldığı katmanlı C-UAS mimarisini savunuyor. Bu çerçevede pompalı tüfekler; düşük maliyetleri, taşınabilirlikleri ve kentsel alandaki görece düşük yan hasar riski nedeniyle son çare kinetik katman olarak değer kazanıyor. Ancak etkinlik, doğru sensör entegrasyonu, hedef belirleme ve kesin atış zamanlamasıyla doğrudan ilişkili.

Sınırlamalar, Riskler ve Eğitim İhtiyacı

Pompalı tüfeklerin avantajlarına rağmen ciddi sınırlamaları var: etkili menzil ve isabet doğruluğu sınırlı, mühimmat maliyetleri ve sivil zarar riski söz konusu. Bu nedenle A-dan Z’ye uygulama için kapsamlı, standartlaştırılmış eğitim zorunlu. Ukrayna’daki örnekler, taktik eğitim, hedef tanıma, mühimmat seçimi ve kurallar-içi kullanım için kurum içi programların önemini kanıtladı. Ayrıca hukuki, etik ve sivil güvenlik boyutları da operasyon planlamasında değerlendirilmeli.

Modern Savaşta Uygun Fiyatlı Bir Tamamlayıcı

FPV İHA tehdidi, piyade savaşının hesaplarını değiştirdi; bunun karşısında çözüm tek bir teknoloji olmayacak. Ancak saha gerçekleri, pompalı tüfeklerin katmanlı C-UAS stratejisinde pratik, ucuz ve hızlı uygulanabilir bir seçenek olduğunu gösteriyor. İtalya örneği ve Ukrayna saha uygulamaları, diğer Avrupa ordularının da benzer eğitim ve tedarik adımlarını hızlandırabileceğini işaret ediyor. Sonuç olarak, modası geçmiş addedilen bu mütevazı silah, geleceğin çatışma ortamlarında doğru şekilde entegre edildiğinde “son savunma hattı” olarak kritik bir rol oynayabilir.