Çin’in J-20 Gizli Savaş Uçağı İlk Statik Gösterimde

J-20’nin İlk Statik Sergisi ve Üretim Başarısı

22 Eylül 2025’te, Çin Halk Kurtuluş Ordusu Hava Kuvvetleri (PLAAF), J-20 gizli savaş uçağını 2025 Changchun Air Show’da ilk kez statik olarak sergiledi. Daha önce sadece uçuş gösterileriyle görülen uçak, bu kez yerde detaylı bir şekilde tanıtıldı. Sergi, aynı zamanda 300. J-20’nin hizmete girdiği bir üretim kilometre taşını işaretledi. Chengdu Havacılık Şirketi tarafından geliştirilen J-20, Çin’in beşinci nesil savaş uçağı filosunu hızla genişletiyor ve bölgesel hava gücü dengesini yeniden şekillendiriyor. Bu adım, Beijing’in teknolojik güvenini ve J-20’nin küresel sahnedeki iddiasını yansıtıyor.

9 Eylül 2025’te, @PLA Military Updates X hesabında paylaşılan görüntüler, J-20’nin “canavar modu” konfigürasyonunda 12 PL-15 uzun menzilli hava-hava füzesi ve 2 PL-10 kısa menzilli füze taşıdığını gösterdi. Sekiz PL-15 dış pilonlarda, dört PL-15 ve iki PL-10 iç bölmelerde yer alıyor. Bu düzen, uçağın düşük görünürlük özelliklerini azaltsa da, KJ-500 havadan erken uyarı uçağıyla desteklendiğinde, “A yönlendirir, B ateş eder” konseptiyle füze fırlatma platformu olarak kullanılabiliyor. Bu, J-20’nin hem gizli hem de yüksek ateş gücü odaklı görevlerde esnekliğini vurguluyor.

J-20’nin Teknik Özellikleri

J-20, J-XX programı altında geliştirilen Mart 2017’de hizmete giren bir beşinci nesil gizli savaş uçağı. Ocak 2011’de ilk uçuşunu yaptı ve 2016’da resmi olarak tanıtıldı. Kanard-delta tasarımı, saptırmasız süpersonik girişler, radar emici kaplamalar ve tırtıklı egzoz nozullarıyla düşük görünürlük sağlıyor. Özellikler:

• Boyut ve Performans:

  • Uzunluk: 21,2 m, kanat açıklığı: 13,01 m.

    

  • Maksimum kalkış ağırlığı: 37.000 kg.

  • Maksimum hız: Mach 2, hizmet tavanı: 20.000 m, muharebe menzili: 2.000 km.

• Silah Kapasitesi:

  • Toplam 11.000 kg silah yükü.

  • İç bölmelerde 4 PL-15 ve 2 PL-10, dış pilonlarda ek füzeler.

• Avionik ve Sensörler:

  • Aktif elektronik taramalı dizi (AESA) radar.

  • Dağıtılmış elektro-optik sensörler ve kızılötesi arama-izleme sistemi.

  • Geniş açılı holografik baş üstü ekran, çok işlevli ekran ve kaska monteli nişangah.

• Motorlar:

  • Shenyang WS-10C: Süper seyir kabiliyeti, düşük radar kesiti için tırtıklı nozullar.

  • WS-15 (geliştirme aşamasında): 180 kN itiş gücü, artırılmış manevra ve menzil.

J-20, hava üstünlüğü görevlerinin yanı sıra hassas vuruş kabiliyetine sahip. J-20A ve iki koltuklu J-20S varyantları, 3 Eylül 2025’te resmi olarak PLAAF envanterine eklendi.

PL-15 ve PL-10 Füzelerinin Kabiliyetleri

J-20’nin silah sistemi, uzun ve kısa menzilli angajmanlar için optimize edildi. PL-15, Çin Havadan Füze Akademisi tarafından üretilen, orta-2010’lardan beri hizmette olan bir uzun menzilli füze. Özellikler:

• PL-15:

  • Çift darbeli katı roket motoru, Mach 5 üzeri hız.

  • Menzil: 200-300 km (ihracat versiyonu PL-15E: 145 km).

  • Aktif radar güdümü, yüksek doğruluk.

  • Mayıs 2025 Hindistan-Pakistan çatışmasında Pakistan J-10C’leri tarafından kullanıldı, bir Rafale düşürüldü.

PL-10, Luoyang Elektro-Optik Teknoloji Geliştirme Merkezi tarafından 2013’ten beri üretiliyor. Özellikler:

• PL-10:

  • Kızılötesi güdümlü, ±90 derece sapma açısı.

  • İtki vektörlü motor, 60G üzeri manevra kabiliyeti.

  • Menzil: 20 km, kaska monteli “bak ve ateş et” kabiliyeti.

  • Avrupa’nın IRIS-T ve ASRAAM, ABD’nin AIM-9X ile karşılaştırılabilir.

Bu füzeler, J-20’nin hem gizli hem de yüksek ateş gücü konfigürasyonlarında etkinliğini artırıyor.

Canavar Modu ve Stratejik Esneklik

J-20’nin “canavar modu”, gizliliği feda ederek dış pilonlarda ek füzeler taşımasını sağlıyor. Bu konfigürasyon, hava savunma bastırması tamamlanmış veya izin verilen hava sahalarında uzun menzilli devriyeler ve toplu füze angajmanları için ideal. KJ-500 ile ağ entegrasyonu, J-20’nin kendi radarını kullanmadan harici sensörlerle füze fırlatmasını mümkün kılıyor. Bu, Güney Çin Denizi veya Tayvan Boğazı gibi tartışmalı bölgelerde düşük emisyonlu operasyonlar için kritik. Gizli modda ise iç bölmelerde sınırlı silahla düşük görünürlük korunuyor, böylece yüksek tehditli ortamlarda hayatta kalma sağlanıyor.

Bölgesel ve Küresel Etkiler

J-20’nin 300. uçağa ulaşması, Çin’in beşinci nesil savaş uçağı filosunu ABD’nin F-22 ve F-35 filolarıyla rekabet edecek düzeye getirdiğini gösteriyor. Hindistan-Pakistan çatışmasında PL-15’in operasyonel başarısı, füzenin gerçek savaş kabiliyetini kanıtladı. J-20’nin statik sergisi, Çin’in teknolojik güvenini ve ihracat pazarlarındaki iddiasını yansıtıyor. Pakistan, Endonezya gibi ülkeler, PL-15E ve J-20 benzeri platformlara ilgi gösteriyor.

J-20, Malabar 2025 gibi tatbikatlarla güçlenen QUAD (ABD, Hindistan, Japonya, Avustralya) ittifakına karşı Çin’in caydırıcılığını artırıyor. Doğu Akdeniz, Güney Çin Denizi ve Tayvan çevresindeki gerilimler, J-20’nin ağ merkezli savaş kabiliyetini kritik kılıyor. WS-15 motorunun entegrasyonu, gelecekte uçağın manevra ve enerji taleplerini karşılayarak, yönlendirilmiş enerji silahları gibi yeniliklere kapı açabilir.