ABD, Norveç Yapımı Joint Strike Missile Alımını Genişletiyor

ABD Hava Kuvvetleri, F-35 Lightning II filosunun uzun menzilli hassas taarruz kabiliyetini güçlendirmek amacıyla Norveç merkezli Kongsberg Defence & Aerospace şirketine 98,4 milyon dolarlık yeni üretim sözleşmesi verdi.

Sözleşme kapsamında üretilecek Joint Strike Missile (JSM) füzeleri, Kongsberg’in Norveç’teki tesislerinde üretilecek ve çalışmaların 30 Haziran 2030 tarihinde tamamlanması planlanıyor.

F-35’in gizliliğini koruyan tek uzun menzilli çözüm

ABD envanterinde AGM-184A Joint Strike Missile olarak adlandırılan JSM, F-35’in en önemli operasyonel ihtiyaçlarından birine çözüm sunuyor.

Beşinci nesil savaş uçağı F-35’in en büyük avantajı, mühimmatlarını gövde içerisindeki silah istasyonlarında taşıyarak düşük radar görünürlüğünü koruyabilmesi. Ancak uzun yıllar boyunca mevcut uzun menzilli seyir ve gemisavar füzelerinin büyük bölümü uçağın iç silah istasyonlarına sığmıyordu.

Kongsberg tarafından geliştirilen JSM ise yaklaşık 4 metre uzunluğu ve 407 kilogramlık ağırlığı sayesinde F-35’in dahili silah bölmesine tam uyum sağlayacak şekilde tasarlandı.

350 kilometrenin üzerinde menzil

Joint Strike Missile, GPS ve ataletsel navigasyon sistemleriyle hedef bölgesine ilerlerken, terminal safhada görüntüleme kızılötesi (IIR) arayıcı başlık kullanarak hedefini yüksek hassasiyetle tespit ediyor.

Füze;

• 350 kilometrenin üzerinde menzile ulaşıyor,
• Deniz yüzeyine yakın ve düşük görünürlüklü uçuş profili kullanıyor,
• Karmaşık hedef ortamlarında hedef ayrımı yapabiliyor,
• Gemiler ve güçlendirilmiş kara hedeflerine karşı kullanılabiliyor.

Bu özellikler sayesinde F-35, düşman hava savunma sistemlerinin etkili menzilinin dışından taarruz gerçekleştirebiliyor.

ABD üretim programını genişletiyor

Yeni sözleşme, ABD Hava Kuvvetleri’nin “Lot 3B” olarak adlandırdığı üretim aşamasını kapsıyor.

Program kapsamında;

• İlk JSM siparişi 2024 yılında verildi.
• Haziran 2026’da operasyonel mühimmat, test ekipmanları ve destek sistemlerini kapsayan 240,9 milyon dolarlık Lot 2 sözleşmesi imzalandı.
• Son olarak açıklanan 98,4 milyon dolarlık Lot 3B anlaşmasıyla üretim hattının 2030 yılına kadar aktif kalması güvence altına alındı.

JSM’ye uluslararası talep artıyor

Joint Strike Missile’in ilk kullanıcısı Norveç oldu.

Norveç, Nisan 2025’te tamamlanan 52 adet F-35A filosuyla birlikte ilk JSM teslimatlarını aldı.

Bugüne kadar füzenin kullanıcıları arasına;

• ABD,
• Japonya,
• Avustralya,
• Almanya

katılırken, Kongsberg ayrıca Haziran 2026’da kimliği açıklanmayan altıncı bir müşteriden yaklaşık 472 milyon dolarlık yeni sipariş aldığını duyurdu.

Bu gelişme, JSM’nin küresel pazarda giderek daha fazla tercih edilen beşinci nesil savaş uçağı mühimmatlarından biri hâline geldiğini gösteriyor.

Sabit fiyatlı sözleşme modeli uygulanacak

Yeni üretim sözleşmesi, ABD Hava Kuvvetleri Yaşam Döngüsü Yönetim Merkezi (AFLCMC) tarafından yönetilecek.

Anlaşma, sabit fiyatlı sözleşme modeliyle yürütülecek. Böylece olası üretim maliyeti artışları ve gecikmelerden doğacak finansal risk büyük ölçüde üretici Kongsberg tarafından üstlenilecek.

ABD Hava Kuvvetleri açısından yeni sipariş, F-35’in düşük görünürlük avantajını koruyarak uzun menzilli deniz ve kara hedeflerine hassas taarruz gerçekleştirme kabiliyetini daha da güçlendirmeyi hedefliyor.