Filipin Denizi’nde Gövde Gösterisi: ANNUALEX 2025 Tatbikatı

FİLİPİN DENİZİ – Hint-Pasifik’te sular ısınırken, Japonya ve ABD, bölgedeki artan baskıya ve Çin’in “zorlayıcı denizcilik faaliyetlerine” karşı net bir güç ve birlik mesajı vermek üzere ANNUALEX 2025 tatbikatını başlattı. 20 Ekim’de başlayan ve çok sayıda müttefikin de katıldığı bu devasa deniz tatbikatı sadece rutin bir eğitim faaliyeti olmanın ötesinde, Japonya’nın Başbakan Takaichi liderliğinde İkinci Dünya Savaşı sonrası benimsediği pasifist savunma doktrininden sıyrılarak daha iddialı ve proaktif bir role geçtiğinin en somut kanıtı olarak öne çıkıyor.

Değişen Doktrin: Komuta Japonya’da

Bu yılki ANNUALEX tatbikatını öncekilerden ayıran en temel unsur, tatbikatın komutasının Japonya Deniz Öz Savunma Kuvvetleri (JMSDF) tarafından üstlenilmiş olmasıdır. Bu durum, Tokyo’nun artık bölgesel güvenlikte sadece bir katılımcı değil aynı zamanda bir lider ve oyun kurucu olarak sorumluluk aldığını simgeliyor.

Tatbikatın merkezinde, Japonya’nın deniz kontrolü, denizaltı savunma harbi (DSH) ve hava-deniz entegrasyonuna verdiği önemi yansıtan helikopter gemisi JS Kaga (DDH 184) yer alıyor. JS Kaga’nın varlığı, Japonya’nın deniz iletişim hatlarını koruma ve müttefik hava savunma şemsiyelerine katkıda bulunma yeteneğini sergiliyor. Bu liderlik rolü, Japonya’nın savunma reformlarının artık sadece plan ve bütçelerden ibaret olmadığını, sahaya yansıyan gerçek bir operasyonel güce dönüştüğünü gösteriyor.

Dev Tatbikatın Katılımcıları ve Güç Dengesi

ANNUALEX 2025, bölgede son yıllarda görülen en kapsamlı çok uluslu tatbikatlardan biri olma özelliğini taşıyor. Tatbikata katılan unsurlar, müttefiklerin çok alanlı bir savaş senaryosuna ne kadar ciddi hazırlandığını ortaya koyuyor:

• Japonya Deniz Öz Savunma Kuvvetleri (JMSDF): Tatbikatın amiral gemisi olan helikopterli muhrip JS Kaga (DDH 184) liderliğindeki bir görev grubu.
• ABD 7. Filo:
  • USS Shoup (DDG 86) ve USS Robert Smalls (CG 62) gibi Aegis savaş sistemine sahip güdümlü füze destroyerleri ve kruvazörleri.
  • Gizli keşif ve vuruş görevleri için bir nükleer saldırı denizaltısı.
  • Geniş alanlarda denizaltı avı için P-8A Poseidon deniz karakol uçakları.
  • Müşterek hava gücünün bel kemiği olan ve 5. nesil sensör füzyonu yeteneği sunan F-35B Lightning II savaş uçakları (VMFA-242 Filosu).
• Diğer Müttefikler: Avustralya, Kanada, Fransa ve Yeni Zelanda‘dan deniz ve hava unsurları, koalisyonun radar ufkunu, DSH kapasitesini ve eskort yoğunluğunu artırıyor.
• Lojistik Güç: USNS Amelia Earhart, USNS Wally Schirra ve USNS Tippecanoe gibi devasa ikmal gemileri, görev grubunun limana dönmeden haftalarca denizde kalmasını ve operasyonel tempoyu sürdürmesini sağlıyor.

Senaryolar ve Hedefler: Çok Alanlı Savaş Provası

Tatbikat, modern bir deniz savaşında hayati önem taşıyan üç ana sütun üzerine odaklanıyor: deniz haberleşmesi, denizaltı savunma harbi (DSH) ve hava harbi. Ekipler, düşman tarafından elektronik karıştırma uygulanan bir ortamda güvenli ve kesintisiz iletişim kurma provaları yapıyor. DSH senaryolarında, P-8A uçakları, gemilerdeki çekili dizi sonarları ve helikopterlerden daldırılan sonarlar bir araya getirilerek hareketli denizaltı tehditlerine karşı ortak bir av ağı örülüyor. Hava harbi senaryolarında ise Aegis gemileri ve F-35B gibi 5. nesil uçaklar arasında veri akışı sağlanarak seyir füzeleri ve hayalet uçaklar gibi tespiti zor hedeflere karşı katmanlı bir hava savunma kalkanı oluşturuluyor.

Filipin Denizi’nden Pekin’e Stratejik Mesaj

ANNUALEX 2025’in Filipin Denizi‘nde yapılması tesadüf değil. Bu bölge, Çin’in Pasifik’e çıkışını kontrol eden Birinci ve İkinci Ada Zincirleri’nin kesişim noktasında yer alıyor. Tatbikatın üç temel stratejik mesajı bulunuyor:

1. Jeopolitik: Müttefiklerin artan rekabet ve baskı karşısında tek ses ve tek yumruk olduğunu gösteriyor.
2. Jeostratejik: Müttefik kuvvetlerin kritik deniz geçiş noktalarını kontrol etme ve farklı operasyon sahaları arasında serbestçe manevra yapma yeteneğini sergiliyor.
3. Askeri: Yüzey, su altı ve hava unsurlarını güçlü bir lojistik destekle birleştirerek, düşman tarafından kolayca bozulamayacak, dayanıklı ve entegre bir vuruş gücü (kill chain) oluşturulduğunu kanıtlıyor.

Sonuç olarak ANNUALEX 2025, sadece bir prosedür provası değil; Japonya ve ABD’nin, kilit müttefikleriyle birlikte daha erken tespit edip daha hızlı karar verip, daha uzak mesafelerden birlikte hareket edebildiği kolektif bir caydırıcılık mekanizmasını hayata geçiriyor.